Noorse onderzoekers hebben de impact van vasten op het metabool profiel van obese vrijwilligers bestudeerd. De vrijwilligers hadden ernstige obesitas (BMI > 40) en tijdens de zes dagen durende kuur aten ze niet meer dan 600 kcal. De opvallendste bevinding was dat inflammatoire processen essentieel onderdeel zijn van metabole aanpassingen die zich tijdens calorierestrictie voordoen.
De onderzoekers vonden in het onderhuidse vetweefsel een toename in inflammatoire factoren, zoals IFNα, IFNγ en, via NFκB, tumornecrose-factor. Ze interpreteren die toename niet als een schadelijke inflammatoire respons, want ze zagen bijvoorbeeld geen toename in kyrurenine in het serum. Het zou dus niet om een systemische inflammatoire respons gaan.
Mogelijk hangt die lokale inflammatoire respons in het vetweefsel samen met een opwaardering van autofagie. Autofagie is het proces waarbij cellen gecontroleerd afgebroken en gerecycleerd worden, in een proces dat nauw verbonden zou zijn met gezond ouder worden.
Omdat het om een echte vastenkuur ging, verschenen er ook ketonen in het bloed, maar een ander metaboliet, α-hydroxybutyraat, was koploper. α-Hydroxybutyraat kan afkomstig zijn van het keton α-ketobutyraat, maar ook van de afbraak van het antioxidant glutathion. Mogelijk weerspiegelt het de verhoogde behoefte aan antioxidanten tijdens vasten.
Twee advanced glycation endproducts kenden een sterke daling tijdens het vasten. Die stoffen ontstaan in het lichaam na versuikering van aminozuren, maar ze zitten ook in voeding, vooral in ultra-processed food. De onderzoekers zijn er daarom niet uit of dit een metabool resultaat is dan wel het gevolg van minder eten.
De focus van de studie lag op het metabolisme in onderhuids vetweefsel, maar de onderzoekers hadden graag ook een metabool profiel opgemaakt van orgaanvet, dat een slechtere invloed heeft op de gezondheid. Na zes dagen hadden de deelnemers 2% vetmassa en 4,4% vetvrije massa verloren, dat laatste door verlies van spiermassa maar ook van vocht en glycogeen. De insulinegevoeligheid nam sterk toe.
Bråtveit M, Strømland PP, Laupsa-Borge J et al. A Very-Low Energy Fast Involves Increased Adipose Inflammatory Gene Expression: A 6-Day Feeding Trial (FASTOMICS-6). J Clin Endocrinol Metab. 2025 doi:10.1210/clinem/dgaf570