Een medicatie die vooral via de huisarts bij de patiënt terechtkomt, zou idealiter in dezelfde setting onderzocht moeten worden. Patiënten die zich aanmelden bij een huisarts, hebben minder uitgesproken symptomen en zijn vaker 'meervoudig ziek' (multimorbiditeit), vergeleken met ziekenhuispatiënten. Maar een onderzoek opzetten met huisartsen vraagt veel meer organisatorisch werk dan wanneer het onderzoek gecentraliseerd is in een of twee instituten.

Onderzoekers van de universiteit van Oslo hebben meer dan 2000 studies geanalyseerd die tussen 1998 en 2007 opgestart werden. Wat blijkt: amper 10 % van alle studies worden huisartsen betrokken, en slechts een kwart van die 10 % is zuiver huisartspraktijkgebonden. Van die 10 % is 96 % geïnitieerd door de farmaceutische industrie. Vijf bedrijven waren verantwoordelijk voor 55 % van al die studies, niet toevallig de bedrijven met de grootste winstmarges.

De trials geïnitieerd door een farmaceutische bedrijf zijn vaak minder klinische relevant, omdat ze veeleer een marketinginstrument zijn om een bepaalde geneesmiddel te promoten bij de huisarts. Ze hebben weinig meerwaarde en ze schieten methodologische tekort. Bovendien worden artsen betaald om deel te nemen aan een studie. Voor het merendeel van die artsen is dat geen grote bron van inkomsten - enkel een compensatie voor het extra werk - , maar een kleinere groep maakt er wel een sport van. Voor die vergoedingen bestaan geen richtlijn en terecht kun je de vraag stellen in hoeverre de rekrutering van patiënten in een studie nog wel correct verloopt.

Het probleem van commerciële trials is allang gekend. Commerciële trials hebben vaker een positief resultaat, terwijl negatieve resultaten niet gepubliceerd geraken. Toch is het aandeel van niet-commerciële trials blijven dalen, onder andere in de UK tussen 1980 en 2002. De overheden zouden op zijn minst voor stabiele fondsen moeten zorgen zodat onderzoekers de kans krijgen om degelijke en langdurige onderzoeken op te starten.